هر یک از افراد در شرایط گوناگون زندگی و در بازه‌های زمانی متفاوت، باید تصمیمات مالی مختلفی را اتخاذ کنند تا در شرایط اقتصادی مناسبی قرار گیرند. این امر با تقویت هوش مالی افراد در بازه‌های سنی متفاوت امکان‌پذیر می‌شود. با کسب دانش مالی و مهارت‌های مالی می‌توان بهترین عملکرد را در مواردی همچون برقراری توازن بین درآمد و هزینه‌ها، پس‌انداز برای روزهای مبادا یا برای دوران بازنشستگی، برنامه‌ریزی بلندمدت مالی داشت. آموزش این مهارت‌های مالی می‌تواند از سنین کودکی آغاز شود.

یکی از  دردسرهای اصلی که اغلب والدین به ویژه  پدرها با آن مواجه هستند، این است که  چگونه فرزند خود را در مسیر استقلال مالی قرار دهند.
وقتی فرزندان متولد می شوند، بدون دانش و اطلاعات مالی متولد می شوند، این وظیفه والدین، به ویژه پدر است که این بچه ها را در این مسیر هدایت کند و به آنها آموزش دهد.

آزادی مالی یک فرایند روانی، عاطفی و آموزشی است، این بدان معنی است که  والدین و به ویژه پدر باید به لحاظ ذهنی، احساسی و آموزشی به صورتی صحیح دانش مالی خود را به فرزندشان آموزش بدهند.

والدین به اشتباه به خود می‌گویند کودکان بعدها به اندازه تمام عمر خود فرصت یادگیری مسائل مالی را خواهند داشت! در حقیقت والدین دوست ندارند دنیای قشنگ کودکی فرزند خود را با درگیر شدن به مسائل مالی خراب کنند.
اما واقعیت امر این است که تقویت و فعال کردن هوش مالی فرزندان در دوران کودکی کمک بسیار زیادی به آینده آنها می‌کند و می‌تواند آینده شغلی و مالی کودکان را کاملا تغییر دهد.

اشخاصی که در کودکی با مفهوم کار و شغل یا ارزش واقعی پول یا پس انداز کردن آشنا نشده‌اند، بعدها به راحتی به یک پیشنهاد مالی وسوسه انگیز  یک سرمایه‌گذاری اشتباه را انجام می‌دهند، ولخرج می‌شوند و همیشه بدهکار دیگران خواهند بود.

فرزندانمان وارد اجتماع می‌شوند، اما قواعد ساده خرید و فروش را فرا نگرفته‌اند. هوش مالی باعث می‌شود بین دخل و خرج رابطه‌ای منطقی پدیدار شود. هرچه هوش مالی فعال‌تر باشد، افراد را جهت پیدا کردن ایده‌هایی که منجر به درآمد بیشتر و سرمایه‌گذاری درست و به موقع می‌شود، پس انداز یا خرج کردن و از همه مهمتر تشخیص موقعیت مالی مناسب و پیدا کردن راه برای عبور از بحران‌های مالی، کمک می‌کند.

راه‌های زیادی برای آموزش مباحث پولی و مالی به کودکان وجود دارد. در اینجا به چند مورد مهم اشاره خواهیم کرد .

کودکان را از همان ابتدا با پول و فهم و تشخیص ارزشمندی پول آشنا کنید.

با تعلیم صحیح درباره‌ی پول قادر خواهید بود علم و مهارت پیروزی‌های مالی کودک را ضمانت کنید و در حقیقت بهترین توانایی و قدرت را در زندگی آتی او تقویت و توسعه داده‌اید.
از همان ابتدا به کودک خود بفهمانید پول و ثروت ارزشمند است و خداوند انسان های ثروتمند را دوست دارد.
برای شروع بهتر است زمانی که کودکان شما هنوز خیلی کوچک هستند (بین ۳ یا ۴ سال)، به آنها تفاوت بین سکه‌هاي پول رایج کشور را آموزش دهید.
سپس برای آنها یک قلک برای جمع آوری پول کاغذی و سکه ها تهیه کنید که این کار باعث ایجاد حس پول داشتن در کودکان مي‌شود.
پس از اینکه کودک شروع به پس انداز کرد به او اجازه بدید هر کاری که دلش میخواهد با پول هایش انجام دهد. در این صورت او متوجه خواهد شد که با پس انداز کمتر میتونه چیزای کوچکتر رو بخره و با یک قلک پر پول میتونه چیزهای خاص و با ارزشتری بخرد و در نتیجه به ارزش پس انداز کردن پی خواهد برد.
وقتی که بچه‌هاي شما کمی بزرگتر شدند، مي‌توانید برای آنها تفاوت بین نیاز و خواسته را توضیح دهید.
از همان ابتدا نقاط قوت شخصی از قبیل صرفه جویی در مصرف، رسیدن به اهداف خانواده  و … را با کودک خود به اشتراک بگذارید.

آنها را به پس‌انداز کردن و اندوختن و جمع آوری پول عادت دهید  .

آیا پولی که در جشن تولد ۸ سالگی به‌عنوان هدیه دریافت کرده‌اید، با مشورت پدر و مادر آن را خرج کرده‌اید یا خیر؟

بنابراین پس انداز کردن مهارتی است که باید به کودک خود آموزش بدید.
از همان ابتدا  و به موقع  با در نظر گرفتن این نکته که خیلی شرایط را برای کودک  سخت نکنید شروع کنید ، ایجاد کردن شرایط متعادل باعث خواهد شد آنها از شما استقبال کنند و واکنش مثبت نشان دهند.

مثلا درخانه یک قانونی بگذارید که بر طبق آن کودکان موظف به پس‌انداز کردن حداقل ۱۰ درصد يا بیشتر از پول خود باشند. این پول مي‌تواند از انجام دادن کاری در بیرون خانه بدست آمده باشد یا از محل پول توجیبی و ماهانه کنار گذاشته شود.

و یا مثلا ۳ قلک شیشه ای برای کودک فراهم کنید که هر قلک مخصوص مورد مشخصی باشد مثلا یکی به منظور ذخیره و اندوختن ، دومی به منظور خرید اسباب بازی ، سومی برای پیشکش و بخشیدن یا خرج مدرسه. هنگامی که کودک پولی را در عوض اجرای امری کسب می‌کند ، او را ترغیب کنید تا اسکناس‌هایش را به گونه‌ای برابر در این سه قلک قرار دهد. کودک بایستی کنترل و اداره کردن اسکناس‌های خود را به شکل یک امر اساسی و حیاتی یاد بگیرد.

یک حساب پس‌انداز به نام کودک باز کنید.

همانند یک قلک، حساب بانکی مي‌تواند به بچه‌ها نحوه انباشته شدن پول را نشان دهد. تفاوت حساب بانکی با قلک در این است که در حساب‌هاي بانکی کودکان طریقه پول‌سازی را نیز فرا خواهند گرفت. اینکه پول مي‌تواند پول بسازد. برای انتخاب نوع حساب بانکی مي‌توانید جدول نرخ سود بانک را به آنها نشان دهید و با مشورت خود آنها یکی از حساب‌ها را انتخاب کنید. این جداول در شعب کلیه بانک‌هاي کشور وجود دارد.
به همراه بردن کودک به بانک  به دستاوردهای مالی او در آینده کمک خواهد کرد و همچنین از این طریق استقلال و اعتماد به نفس و مسئولیت پذیری او افزایش خواهد یافت.

کودکان خود را به داشتن برخی اهداف مالی تشویق کنید.

پیوسته کودک را تشویق کنید تا فهرستی از مواردی را که لازم دارند بخرند و همین گونه مدت و دوره‌ای که برای رسیدن و دریافت آن چیزها الزامی است را ثبت کنند.
مانند خرید یک اسباب بازی یا  کفش اسکیت و اطمینان حاصل کنید که آنقدر گران نیست که آنها قادر نباشند هزینه آن را پرداخت کنند.
تجسم کردن و داشتن اهداف مي‌تواند انگیزه او را جهت پس انداز کردن پولش بیشتر کند.
پس از تشویق کودک به پس انداز کردن حالا میتوانید مقدار مشخص رو تعیین کنید که پس از رسیدن کودک به آن مقدار به او پاداش دهید.
 شما باید کودکان را طوری به پس انداز کردن تشویق نمايید که آنها به اهداف بزرگ خود زودتر و قبل از اینکه خیلی بزرگ شوند و دیگر آن هدف برای آنها جذابیت نداشته باشد، برسند.

به کودکان به صورت منظم پول توجیبی بدهید.

به کودک به طور مرتب پول خرد و توجیبی برای پس انداز بدهید ، آزمایش‌ها عنوان کرده‌اند که پول توجیبی از پولی که کودکان خودشان کسب می‌کنند با اهمیت‌تر است. یک پول توجیبی مرتب ، اندوختن مرتب و مصرف کردن منظم پول را به کودکان نشان خواهد داد و این عزت نفس و خودباوری کودکان را فزونی می‌بخشد. مسلماً این مطلب که چه میزان پول توجیبی به کودکان داده شود از اولویت مهمی بهره‌مند است و این مبلغ بایستی بر حسب سن و سال کودک ، وضعیت آنان ، مسئولیت‌هایی که به گردن می‌گیرند مشخص گردد.

کودکان را برای به دست آوردن پول تشویق کنید.

کودکان را ترغیب کنید که خودشان هم درآمدهایی داشته باشند.
به آنها روش های ساده پول بدست آوردن مانند انجام کارهای روزمره خانه و خانواده را پیشنهاد دهید و یا حتی به جستجوی کار در خارج از خانه ترغیب کنید، مثل تمیز کردن حیاط و کارهایی که برای آنها بی خطر  و حتی آموزنده باشد .
خیلی از مردم، به‌خصوص افراد سالخورده و مسن در همسایگی ما به خدماتی بسیار ساده نیاز دارند که هر کودک باهوش مي‌تواند زمینه انجام آن کار‌ها را برای خودش ایجاد كند و از این محل درآمدی کسب کنند. کار‌هايي مانند گذاشتن زباله جلوی در خانه، نظافت منزل آنها یا حتی صحبت کردن با آنها و گذراندن وقت با آنها مي‌تواند از جمله این فعالیت‌ها باشد.
اینها مي‌تواند یک فرصت استثنایی برای کودک شما باشد که با انجام آن نه تنها مقداری پول به‌دست مي‌آورد، بلکه باعث کمک و یاری به افرادی که به این‌گونه کار‌ها و خدمات نیاز دارند نیز مي‌شوند.

از طریق لذت بردن در بازی هوش مالی را به آنها آموزش دهید.

چگونه از طریق بازی هوش مالی در کودکان را فعال کنیم؟


کودکان را به بازی های که  تمرکز روی مسائل  مالی که شامل تصمیم گیری مهم و استراتژیک است سوق دهید.

بازی کردن می تواند راهی عالی برای توضیح مفهوم ریسک و پاداش باشد که حتی  می تواند منجر به گفتگو درباره بازار سهام نیز  بشود.

تقویت هوش مالی در کودکان توسط بازی سبب می‌شود تا این موارد به‌صورت ناخودآگاه در ذهن کودک باقی بماند و در طول زندگی خود بتواند از آن استفاده کند
مزیت بازی در این است که یکنواخت و خشک نیست، مانند کلاس درس یک فرم و یک‌شکل نیست و در آن برای انتقال مفاهیم مالی از تحکم و اجباری استفاده نمی‌شود، بلکه به‌صورت نامحسوس این مفاهیم به کودکان انتقال پیدا می‌کند.

درواقع با انجام بازی‌های مناسب می‌توان تقویت هوش مالی کودکان را در ابعاد بسیار زیاد انتظار داشت.